İstanbul’da doğdu. Öğrenim hayatına İstanbul’da başladı. İşletme alanında öğrenim görmesine rağmen bu mesleği neredeyse hiç yapmamıştır. 1975 yılından itibaren Tempo ve Yeni Gündem gibi gazete, televizyon ve dergilerin haber bölümlerinde muhabir, editör ve yönetici olarak çalıştı. Birikim Yayınları’nın yayınevi yöneticiliğini yaptı (1977-1980). Hürriyet ve Cumhuriyet gazetelerindeki toplumsal içerikli yazı, araştırma ve incelemeleri dikkat çekti.

Gazetecilik çalışmalarından sonra ağırlıklı olarak televizyonla ilgilenen Balcıgil, ATV, Star, Show, Kanal 6, HBB gibi televizyon kanallarında Haber Daire Başkanlığı ve Haber Müdürlüğü yaptı. “Osman Balcıgil’le Gece Hattı” ve “Kırmızı Koltuk” gibi televizyon tarihin başarılı programlarına imza attı. 2000’de gazeteciliği bıraktı ve kendini tamamen yazı çalışmalarına verdi.

Sanatçının, 1988 yılında Latin Amerika’da yapmış olduğu “İnkaların Torunları Şaşkın” adlı çalışması Gazeteciler Cemiyeti tarafından yılın röportajı seçilmiştir.

Sanatçı, halen edebi çalışmalarına devam etmekte, siyasi, sosyal ve kültürel konularda kaleme aldığı yazıları çeşitli yayınlarda ve yazarın kendi sitesinde yayımlanmaktadır.

Bir casusluk öyküsü olan ilk romanı Ters Kanatlı Şahin’nin 2011’de yayımlanmasının ardından verimli bir sürece giren sanatçı ard arda pek çok roman kaleme aldı. Balcıgil, ilk eserinden itibaren gerçek konu ve karakterlerden hareket ederek romanı belgesel roman sınırlarına taşıdı. Özellikle Sabahattin Ali’nin yaşam hikâyesi olan Yeşil Mürekkep gibi biyografik romanlarında – gazeteci kimliğinin de etkisiyle – tarihi gerçekliklere uymaya özen gösterdi. Afife Jale, Celile Hanım gibi tarihsel şahsiyetlerin romanlarını yazarken de aynı duyarlılıkla belgeselci titizliği sergiledi.

Balcıgil, eserlerinde gerçekçi üslubu benimsemiş ve gerçek hayattan kesitler sunmuştur.Toplumsal konuları ele alan yazarın dili sade ve anlaşılırdır. Balcıgil’in eserleri kitleler içinde ilgi görmekte ve şuanda da birçok söyleşiye, konuşmaya katılarak okurları ile kitapları üzerine tartışmaktadır.